Zelfportret

Pyke Koch (1901-1991) schilderde in zijn leven ook enkele zelfportretten. Een van die werken, getiteld Marschgezang, vernietigde hij vermoedelijk zelf. Hij droeg daarop een zwarte band en marcheerde met ontblote borst en een vlag in zijn hand. De associatie met het opkomend fascisme is terecht; Koch was geboeid door deze ideologie, mede aangewakkerd door zijn verblijven in Italië in de tijd van Mussolini. Dit zelfportret dateert uit 1936 en lijkt een stuk neutraler, maar is toch geen gewoon zelfportret. Aristocraat en antidemocraat Koch schilderde zichzelf hier namelijk als heerser. Het gezichtspunt is vrij laag waardoor we iets van onder kijken op zijn markante kop met scherpe gelaatstrekken. Zijn gezicht is à trois quarts (driekwart) weergegeven: deels van voren en deels van opzij, de meest ruimtelijke voorstelling in het platte vlak. Ook Romeinse keizers stonden zo op munten afgebeeld; zo plaatst Koch zich in de traditie van heersersportretten. De opvallende smeedijzeren lijst met uitstekende punten ontwierp hij zelf en draagt sterk bij aan de ongenaakbaarheid van dit zelfportret.