De schieuw

De schieuw is het enige van Johan Mekkink (1904-1991) bekende schilderij dat door zijn vervreemdende uitstraling gerekend kan worden tot het ‘magisch realisme’. Schieuw betekent in Gelderland ‘schrikbeeld’ of ‘spooksel’ en wordt daar nog steeds gebruikt voor vogelverschrikkers. Mekkink plaatst zijn schieuw in een donker landschap met dreigende wolken. De vaalgrijze, door de tijd getekende jas contrasteert sterk met de gave witte lap stof die als een verband om het hoofd van de pop is gewikkeld. Het beeld van deze angstaanjagende vogelverschrikker komt niet voort uit de fantasie van Mekkink, de schilder heeft hem in werkelijkheid zo gezien: ‘Die zag ik in de buurt van Eerbeek, hij stond achter een boerderijtje bij een koolveld. In het motief als zodanig en in de blikkerige lucht zit duidelijk iets van de dreiging, die de tijd toen toch wel met zich meebracht. Ik denk dat het gegeven mij daarom zo aansprak. De bloeiende dagwinde, die onder uit de lijst komt, symboliseert een soort toekomstverwachting en is als zodanig bedoeld.’ Mekkink verwijst met dit werk naar de dreigende sociale en politieke situatie van de jaren 1930 en het opkomende nazisme.